Niezwykłe kobiety Drugiej Rzeczypospolitej | premiera 13 września

 

Bez kompleksów, na przekór stereotypom, często wbrew społecznym normom i przesądom, śmiało rozwijały skrzydła w sztuce, nauce, literaturze i polityce. Bez nich uboższe byłoby nie tylko międzywojenne XX-lecie, ale i czasy nam współczesne. „Niezwykłe kobiety Drugiej Rzeczypospolitej” Jerzego Chociłowskiego w księgarniach od 13 września.
 
Prawa wyborcze Polki uzyskały wcześnie, bo już w 1918 roku. W Anglii – kolebce sufrażystek – stało się to dopiero dekadę później. W latach międzywojennych ukazywały się w Polsce dziesiątki nowych pism kobiecych, przyspieszyły zmiany w obyczajach i w modzie, a w składzie pierwszego sejmu II RP znalazły się posełki, jak wtedy mówiono. Kobiety sukcesu, zajmujące wysokie stanowiska, nagle trafiły do powszechnej wyobraźni Polaków także dzięki popularnym filmom, takim jak „Pani minister tańczy”, czy poczytnym powieściom, np. „Prokurator Alicja Horn” Tadeusza Dołęgi-Mostowicza. Jednak do chwili powstania tych dzieł ani jedna Polka nie została ministrem albo prokuratorem. Mimo ogromnych zmian i w prawie, i w świadomości społecznej, pozostawały obywatelkami drugiej kategorii – mur wielowiekowej dyskryminacji nadal oddzielał je od wielu ścieżek życiowych. „Równe prawa i nierówne szanse” – to stwierdzenie najlepiej podsumowuje sytuację kobiet w ówczesnej Polsce.
 
Mimo utrudnionego dostępu do edukacji i wielu zawodów, a także dyskryminacji przez liczne przepisy prawne, w sferze kultury, w literaturze, publicystyce, sztuce czy na polu działalności społecznej zaistniało wiele kobiet nieprzeciętnych, wybitnych, świecących jasno własnym, niepożyczonym blaskiem. A podczas wojny i hitlerowskiej okupacji Polki znów – jak zawsze, gdy ojczyzna była w potrzebie – pokazały ile są warte, jak bardzo zasługują na równe traktowanie. I na jak najdłuższą pamięć.
 
Wśród szkiców poświęconych sylwetkom niezwykłych kobiet II RP znajdują się teksty opisujące postaci doskonale znane, takie jak Irena Krzywicka czy Maria Skłodowska-Curie, oraz prawie zupełnie i niesprawiedliwie zapomniane, jak choćby Zofia Szlenkierówna – pionierka pielęgniarstwa świeckiego, założycielka jednego z najnowocześniejszych wówczas szpitali w Europie. Autor przypomina także niezwykłe historie kobiet, które tak bardzo wzięły sobie do serca hasła równouprawnienia, że śmiało wkroczyły na ścieżki do tej pory zarezerwowane dla mężczyzn również w mniej szlachetnych dziedzinach, wiodące ku najcięższym przestępstwom, najokrutniejszym zbrodniom, bezwzględnym napadom i porwaniom. Doskonale udokumentowana, bogato ilustrowana książka wciąga jak najlepsza powieść sensacyjna, równocześnie opowiadając barwnie o świecie, którego już nie ma, i o czasach, któremu dzisiejsze Polki zawdzięczają bardzo wiele.
 
Jerzy Chociłowski – publicysta, reporter i tłumacz. Autor zbiorów reportaży (m.in.: „Okruchy Azji”, „Bali – kwiat z ogrodu snów”, „Szarada indyjska”, „Wietnam bez 17 równoleżnika”) oraz książek „Talia niezwykłych postaci II RP”, „Podwieczorki u Lucyfera. Szczere do bólu rozmowy Stalina z Hitlerem”. Wydał też „Limeryki swawolne” oraz tomik opowiadań „Zdrada w Czarciborzy”. 
 

You May Also Like

Dodaj komentarz

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

%d bloggers like this: